Wat werd er zoal verkocht

Het Lourdeswater

In het begin van de Lourdesverering te Tienray liet pastoor Maessen het bronwater uit Lourdes komen. Meestal met 12 of 24 kisten tegelijk. Vanuit Lourdes ging het naar Bordeaux. Daar werden de kisten overgeladen in het Stoomschip "De Hollander". Deze kustvaarder ging naar Venlo, waar de kostbare inhoud overgeladen werd op de trein naar Tienray. Vanaf het station werden de kisten afgehaald met paard en wagen door koster Otten, die in de beginjaren zelf de flesjes schoonmaakte en vulde. In 1921 werd het Lourdes water nog met de trein aangevoerd gezien de rekening van 14 augustus 1921: vracht voor Lourdeswater ƒ 48,59. In 2000 is weer een grote voorraad bronwater in Lourdes opgehaald.

Flesjes.

De pastoor begon voorzichtig met een paar honderd flesjes, maar uit onderstaand overzicht is op te maken, dat de verkoop gigantische vormen aannam. Er werden flesjes voor gebruikt, waarop in reliëf niet alleen de beeltenis van Maria van Tienray stond, maar ook de tekst: water van Lourdes/ Grot Tienray, maar er kwamen veel flesjes in het Duits. Er waren flesjes van groen of wit glas van honderd gram en flesjes met de dubbele inhoud. Bovendien waren sommige van wit glas of groen gekleurd. Al met al had men keuze genoeg.

Leveranciers van het glaswerk waren: Schönefeld en Dohmen Venlo, Dijkstra Glas N. Z. Voorburgwal 21-23 Amsterdam, Joh. Mürköster uit Den Bosch en in 1922 leverden de paters uit Blitterswijck voor ƒ 100,00 flesjes.

Voor de Duitse flesjes zorgde B. Kühlens Kunst Verlag in Mönchen-Gladbach.De flesjes werden soms ook "fiolen en Bildflaschen" genoemd. Ze werden vaak zonder kurken geleverd, waardoor de pastoor zich genoodzaakt zag die in Venlo te bestellen. De firma "Schönefeld en Dohmen" uit Venlo noemde die heel toepasselijk: medicijnkurken.

huidige flesje Lourdeswater

Pelgrimsboekjes

In 1883 gaf pastoor Maessen met behulp van pastoor Van Soest uit Well een pelgrimsboekje uit. Het boekje heette "Pelgrimsboekje van Tienray (Klein-Lourdes)". Er verscheen een Duitse uitgave: "Marienbüchlein für die Kapelle und Grotte zu Tienray (auch das kleine Lourdes genannt) wo die Mutter Gottes als Trösterin der Betrübten seit 1440 und als Unsere Liebe Frau von Lourdes seit 1875 verehrt wird. De vijfde druk verscheen al in 1885. In totaal behaalde het boekje vijftien drukken. In de oudere drukken zijn opmerkelijke gebedsgenezingen opgenomen. De boekjes werden in zwart/wit gedrukt, maar later verschenen ook boekjes met kleurenillustraties of met een gekleurde omslag. Bovendien kon met ook boekjes met een linnen omslag kopen. Ook hier dus volop keuze. Drukkerijen die ingeschakeld werden, waren in de beginjaren drukkerij J. Romen en Zonen uit Roermond en Schoth uit Boxmeer. In een later stadium kwam daar nog B. Kühlens Kunst Verlag in Mönchen-Gladbach bij.

Kaarsen en was.

Het spreekt vanzelf, dat de pelgrims vroeger ook een kaarsje wilden opsteken. Veel kaarsen werden kant en klaar gekocht, maar men bestelde ook was om er zelf kaarsen van te maken. Zo leverde de koster van Swolgen A. Hoeken in 1910 1407 kaarsen en in 1911 zelfs 1795 kaarsen. En bekende leverancier van was, oud of nieuw, was Chr. Kokke Vondelstraat 22-26, telefoon 816, in Nijmegen. Hij leverde in 1912: 15 pond kaarsen en een jaar later 190 pond was en bovendien 1495 kaarsen. Koster Hoeken uit Swolgen leverde 854 kaarsen en 55 pond was en in 1914 werd 145 kilogram ingeslagen. In 1915 leverde Chr. Kokke uit Nijmegen 73 pond

Kaarten

In Nederland werd de prentbriefkaart op 1 april 1892 voor verzending per post toegelaten. Op de achterkant mochten alleen maar adresgegevens worden vermeld. Daarom schreef men ook wel op de voorkant, dus over de afbeelding heen. In 1905 kwam er verandering in. Er kwam een verticale streep op de achterkant. Op het rechtergedeelte kwam het adres en op het linkergedeelte mocht van toen af aan ook tekst komen, zoals dat nu nog is. De prentbriefkaarten vervulden vroeger de rol van de hedendaagse media, zoals telefoon, e-mail, fax enz. Omstreeks 1920 kwam de fotografie steeds meer in de mode en nam de kaartfoto de plaats over van de prentbriefkaart. Van Tienray kan gezegd worden, dat er enorm veel prentbriefkaarten op de markt zijn gekomen. Rond 1920 had ons dorp al ongeveer honderd kaarten, terwijl de omringende dorpen slechts tot een tiental kwamen.

Tot 1940 waren er al 160 verschillende kaarten en na 1945 kwamen er daar nog 75 bij. Oud-inwoner Hay Dietz heeft een verzameling van maar liefst 231 verschillende kaarten verzameld.Het grote aantal kaarten is vooral te danken aan de bedevaarten met de duizenden pelgrims. Prenten kwamen uit een Italiaanse drukkerij en hadden vaak niets met Tienray te maken. Het is te begrijpen, dat de oudste kaarten betrekking hadden op de kapel: Lourdesgrot, interieur van de kapel, Maria-altaar, Mariabeeld, de kerk zelf, dorpsgezicht met kapel en markt, station en de verschillende hotels Omdat er veel Duitse pelgrims kwamen, waren er kaarten met Nederlandse en kaarten met Duitse tekst. In een later stadium kwamen er fotoboekjes of Heftchen. De oudste kaarten van Tienray werden uitgegeven door verschillende fotografen. De volgende namen komen in de archieven voor:

F.H. Rijshouwer Phot. Elten Th. Evers, Venlo Typ. F. Schoth, Boxmeer

Uitg. Henri Hupsch, Photogr. Vught Uitgave Mulkens en Linders, Venlo

Jacob Krapohl, Mönchen-Gladbach Brinio Rotterdam,

Na 1904 begonnen ook de neringdoenden in Tienray met het uitgeven van prentbriefkaarten. Zij stelden er een eer in, om hun eigen kaarten aan de man te brengen. De hotelhouders wilden uit reclameoogpunt uiteraard ook niet achterblijven. Zo verschenen kaarten met als uitgever:

A van de Voort-Evers H. Otten, hotel

Hotel-pension Vissers v/h Leijgraaf P.M. Poell-Peeters

G van Helden-Teeklenburg Hotel Janssen

Steenfabriek Van Daal Chris van Enckevort, Cementwarenfabriek

A van de Voort jr. H van Well

FOKA (werden verkocht door Giel Kuypers in de kraam op de markt)

Na 1945 verschenen uitgaven van:

J. Hofman-Bexkens, De Ned. Jeugdherberg, V.V.V. Tienray, V.V.V. Linker Maasoever, 't Raaijke en het Missieklooster

Medailles

Pelgrims namen vroeger een aandenken mee van de bedevaartplaats. Ook Tienray had behalve boekjes en Lourdeswater ook medailles om mee te nemen. Deze medailles werden aan een armbandje of halskettinkje bevestigd of met een speld op het onderhemd vastgeprikt en dagelijks meegedragen. De verkochte medailles hadden de afbeelding van het Mariabeeld uit Tienray. Er waren zowel Duits als Nederlands. Medailles moesten vroeger gezegend worden. Bestellingen werden gedaan bij: De Prins Cardinaal in Breda, de missiehuizen in Steijl en Panningen, H. Maessen en Zonen te Roermond, en P. Groen uit Venlo Verder werden nog rozenkransen (nosters) en scapulieren verkocht. Het aantal is moeilijk te bepalen, omdat er in de archieven sprake is van "dozen".

Drukwerk

Behalve bovenvermelde boekjes en kaarten was er nog meer drukwerk nodig voor de kapel. We denken dan aan misbriefjes, prentjes, reclamefolders, briefjes met de dienstregeling van de treinen, Loudesbrieven, liedjesboekjes, feestliederen, kindsheidboekjes. Dat drukwerk voor de kapel werd verzorgd door J.J. Romen te Roermond, B. Kühlens Kunstverlag, Firma J. Schoth in Boxmeer, Missiehuis Panningen, W. v. d. Sloot Venlo, de firma J. Köster in Kevelaer,
Een overzicht van de verkopen

	Jaar	Flesjes	Kisten bronwater	Boekjes Nederlands	Boekjes Duits	Medailles	Kaarten
	1886			1000
	1887	2160	8	853	3324
	1891				1412
	1895			318	1720
	1896	4320	12
	1897	4320	12	853
	1899			1324	7127
	1902			600	500
	1903			1862	5911
	1904			300
	1905			3733		4032
	1906		12	500	350
	1907			400		2000	16735
	1908	3860		1200	1200		5600
	1909	8320		1210		2880
	1910	8405	12	980	380	15000
	1911	11180	24	1015
	1912	20494	24	535
	1913	3518		864	4593	2880	9655
	1914	5740		900		10080	4820
	1915
	1916			1300
	1923					500
						500
	1926				5000	1000
	1927	3188
	Totaal	71987	104	19748	31007	46882	36810